ΑΡΘΡΑ

Τι σημαίνει Αισθησιοκινητική ολοκλήρωση

Η αισθησιοκινητική ολοκλήρωση, ως αξίωμα της λειτουργίας του εγκεφάλου, είναι η διαδικασία της επεξεργασίας, της αφομοίωσης, της ταξινόμησης, της κατάταξης των αισθητηριακών εντυπώσεων (ερεθισμάτων), έτσι ώστε η συμπεριφορά του παιδιού να έχει κάποιο λογικό αποτέλεσμα και κάποια σημασία για το ίδιο. (Ayres 1992, σελ.24)
Στη βάση λοιπόν μιας καλής αισθησιοκινητικής ολοκλήρωσης αναπτύσσει το παιδί τις ικανότητές του, οι οποίες μπορούν να δεχθούν γνώσεις και εμπειρίες και οι οποίες χαρακτηρίζονται ως διαδικασία μάθησης.
«Μάθηση ως εκ τούτου είναι μια διαρκής διαδικασία λύσης προβλημάτων, με στόχο την αντιμετώπιση των απαιτήσεων του περιβάλλοντος».
(Kesper & Hottinger 2002, σελ. 13)
Σε αντίθετη περίπτωση σε μια διαταραγμένη αισθησιοκινητική ανάπτυξη, το αποτέλεσμα είναι μια καθυστερημένη (νοητική) εξέλιξη με μειωμένη απόδοση.
Τα παιδιά με διαταραγμένη την αισθησιοκινητική τους ανάπτυξη θα έχουν αργότερα στο Νηπιαγωγείο και στο Σχολείο συγκεκριμένα νοητικά προβλήματα. Κάθε παιδί εξ αιτίας αυτής της δυσλειτουργίας, θα καταβάλλει ιδιαίτερη προσπάθεια, δια μέσου της αντίδρασής του, έτσι ώστε να μπορέσει να πετύχει την ιδανική κατάσταση της συμπόρευσής του με το περιβάλλον. Η έλλειψη της ικανότητας προσαρμογής και ευλυγισίας, που είναι το αποτέλεσμα της διαταραχής στην αισθησιοκινητική του ολοκλήρωση, κάνει το παιδί να καταφεύγει συνήθως σε ακατάλληλες ή αποκλίνουσες μορφές συμπεριφορές.
Σημαντικό είναι επίσης το γεγονός, ότι όταν εμφανίζονται διαταραχές στη μάθηση, τότε οι διαταραχές στην αισθησιοκινητική ολοκλήρωση είναι πάντα έντονες και έχουν πρωταρχική σημασία.
Αυτές τις διαταραχές, πρέπει να τις λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη και να τις αντιμετωπίζουμε καταλλήλως.
(Kesper&Hottinger 2002 σελ. 14)
Σημειωτέον ότι μια διαταραχή πάνω σε ένα επίπεδο μπορεί να οδηγήσει σε διαταραχές σε όλο γενικά το εγκεφαλονευρικό σύστημα.
Η αισθησιοκινητική ολοκλήρωση υλοποιείται σε τέσσερα επίπεδα.

Τα επίπεδα της αισθησιοκινητικής ολοκλήρωσης

Το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα έχει την αποστολή, τα αισθητηριακά, κινητικά και νοητικά συστήματα να τα ενώνει και να τα συντονίζει και τις αποδόσεις τους να τις κάνει να συμφωνούν μεταξύ τους.

 Το κάθε επίπεδο αναλύεται παρακάτω ως ακολούθως:

 Νευρολογικό επίπεδο

Νευρολογικό επίπεδο: Λήψη και Ταξινόμηση των ερεθισμάτων και αισθημάτων (διεγέρσεων) στο Κεντρικό Νευρικό Σύστημα.
Ο κληρονομικός εφοδιασμός του νεογέννητου με τα πρώιμα ανακλαστικά, έχουν σαν αποκλειστικό στόχο την επιβίωση του νεογνού στις πρώτες βδομάδες της ζωής του και υποβοηθούν, τις μετέπειτα κατευθυνόμενες ενέργειες του οργανισμού, με μια φθίνουσα συμβολή. Κάθε ανακλαστικό παίζει το δικό του ρόλο και προετοιμάζει μια συγκεκριμένη λειτουργία που πρόκειται να ακολουθήσει. Τα ανακλαστικά εξασφαλίζουν την άμεση αντίδραση του παιδιού στο περιβάλλον. Είναι αυτόνομα στερεότυπα που κατευθύνονται από τον Προμήκη μυελό και βοηθούν το νεογνό να μπορέσει να εξασφαλίσει την επιβίωσή του, στις πρώτες βδομάδες της ζωής του και έχουν περιορισμένο χρόνο ζωής. Μετά τη βοήθεια που προσφέρουν στο βρέφος για να επιβιώσει στους πρώτους ριψοκίνδυνους μήνες της ζωής του, εμποδίζονται να εξελιχθούν περαιτέρω από τα ψηλότερα κέντρα του εγκεφάλου και εξαφανίζονται. Σε αντίθετη περίπτωση η παρουσία εν συνεχεία των ανακλαστικών βλάπτει την ωρίμανση του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος και είναι δυνατόν να επηρεασθεί αρνητικά η εξέλιξη της αδρής και λεπτής κινητικότητας (απτικοχειροκινητικών δεξιοτήτων) και γενικότερα ο μηχανισμός της αντίληψης του παιδιού.
Μετά την εξαφάνιση των πρώιμων ανακλαστικών οι κινήσεις εξελίσσονται, εκλεπτύνονται και μετατρέπονται σε πολύπλοκα πρότυπα με προχωρημένη ωριμότητα. Οι αντιδράσεις του πιασίματος και της στήριξης των χεριών αποκτούν ιδιαίτερη σημασία για την εξέλιξη της ισορροπίας και τον συντονισμό ματιού – χεριού και αργότερα της γραφοκινητικότητας.
Σημαντικό είναι επίσης και το γεγονός, ότι εάν η ολοκλήρωση των πρώιμων ανακλαστικών δεν εξελιχθεί επαρκώς, που σημαίνει μη ολοκλήρωση της αισθησιοκινητικότητας στην πρώτη φάση, τότε η διαδικασία της μάθησης, παρ’ όλες τις μετέπειτα κατάλληλες πληροφορίες και εξάσκηση που μπορεί να ακολουθήσουν, παραμένει σ’όλη την εκπαιδευτική πορεία ελλιπής. Οι μετέπειτα επιδεξιότητες αυτοματοποιούνται λανθασμένα και ως εκ τούτου καταβάλλεται αργότερα μεγάλη διορθωτική προσπάθεια για να επιτευχθεί μια άνετη μάθηση.
Η αφομοίωση των ανακλαστικών σημαίνει πάντα βελτίωση των δεξιοτήτων και η επίδραση που ασκείται, μπορεί να επηρεάσει ακόμη και αυτή την αναγνωστική και γραφική ικανότητα του παιδιού. ( Kesper & Hottinger 2002, σελ. 16-17).

Αισθητηριακό επίπεδο

Αισθητηριακό επίπεδο: Καταγραφή, ανάσχεση, ενίσχυση και διαδικασία επεξεργασίας πληροφοριών.
Οι πληροφορίες, ως ερεθίσματα στο αισθητηριακό επίπεδο, συγκροτούνται, κατατάσσονται και συντονίζονται από τα αισθητηριακά όργανα. Επίσης οι αισθητηριακές εμπειρίες αποθηκεύονται και χρησιμοποιούνται στη συνεχεία για τη διαδικασία της αντιληπτικής διαφοροποίησης. Η αφομοίωση των αισθητηριακών και κινητικών πληροφοριών κάνει δυνατή τη δόμηση της συνείδησης, του εαυτού μας και των δεξιοτήτων μας.
Σε περίπτωση δυσλειτουργιών στον αισθητηριακό τομέα, που είναι δυνατόν να συμβούν στα παιδιά, τότε παρατηρείται μειωμένη δημιουργική συμπεριφορά στο παιχνίδι και ιδιαίτερα στα παιχνίδια ρόλων, που αποτελούν ένα σημαντικό βήμα για την εξέλιξη της κοινωνικής συμπεριφοράς.
Απ’όλα τα αισθητηριακά λειτουργικά συστήματα που μας είναι γνωστά, τρία απ’αυτά είναι τα πιο βασικά : Το απτικό σύστημα, το κιναισθητικό σύστημα και το ισορροπητικό σύστημα..
Κανένα απ’αυτά τα τρία αισθητηριακά συστήματα δεν εξελίσσεται μεμονωμένα, αλλά αντιθέτως όλα αλληλο-επηρεάζονται και ενισχύονται μεταξύ τους.
Αν θέλουμε, τα παιδιά που έχουν μαθησιακές δυσκολίες, να τα υποστηρίξουμε με τις συνηθισμένες μεθόδους μάθησης, τότε είναι αναγκαίο, να ασχοληθούμε με τη λειτουργία των αισθητηριακών τους συστημάτων. Για την κατανόηση του μαθησιακού προβλήματός τους είναι απαραίτητο να εξετάσουμε, όχι μόνο κάθε αισθητηριακό σύστημα στο οποίο το παιδί έχει ελλείψεις, αλλά όλα τα βασικά αισθητηριακά συστήματα (απτικό – κιναισθητικό – ισορροπητικό) να τα ελέγξουμε και να τα μελετήσουμε σχολαστικά. (Kesper & Hottinger 2002, σελ. 18)

1 Απτική ολοκλήρωση

Απτική ολοκλήρωση σημαίνει :

1. Ακριβής εντοπισμός και διάκριση των ερεθισμάτων πάνω στο δέρμα.

2. Αποτελεσματική γνώση για το τέντωμα και όρια του σώματος.

3. Ευαισθησία του δέρματος για τον καθορισμό της αυτοπεποίθησης και της επαφής με το περιβάλλον.

Το απτικό σύστημα είναι ένας ώριμος μηχανισμός ήδη από τη γέννηση του παιδιού και βρίσκεται απλωμένο σ’ ολόκληρη την επιφάνεια του σώματος. Η μεταφορά απτικών πληροφοριών στις διάφορες περιοχές του εγκεφάλου είναι στην αρχή της βρεφικής ηλικίας διάχυτη και ασαφής και γίνεται ολοένα πιο συγκεκριμένη. Προς το τέλος της βρεφικής ηλικίας τα ερεθίσματα αφής, σ’ένα παιδί της ηλικίας των 2,5 ετών, μπορεί να εντοπίζονται και να διακρίνονται με ακρίβεια από το ίδιο για να δημιουργείται μια σαφής εικόνα για το σώμα και τα μέρη του ξεχωριστά.

Δια μέσου της βελτιωμένης διαφοροποίησης της απτικής αντίληψης εμφανίζεται μια «εσωτερική εικόνα» του σώματος (το σχήμα του σώματος). Το ολοκληρωμένο πρότυπο του σώματος είναι σημαντικό για τον προγραμματισμό και την αυτοματοποίηση των κινητικών ενεργειών που προκλήθηκαν από τις εμπειρίες και αποτελεί τη βάση του προγραμματισμού της κίνησης ( πράξη).

Η ικανότητα να διαφοροποιεί το παιδί επ’ακριβώς τις απτικές πληροφορίες που δέχεται, του δίνει τη δυνατότητα, να διαχωρίζει και να εντοπίζει τα αντικείμενα και να αναπτύσσει κατ’αυτό τον τρόπο την αντίληψη των μορφών, ως επίσης και τη διαφοροποίηση των διαφόρων επιφανειών.

Το δέρμα αποτελεί το πρώτο και αναγκαίο όργανο επικοινωνίας και συμβάλλει σημαντικά στην εν συνεχεία εξέλιξη του παιδιού, ως προς τον τρόπο αποδοχής της επαφής και τη δυνατότητα της επικοινωνίας. Έτσι δια μέσου του δέρματος του το νεογνό λαμβάνει τις πρώτες πληροφορίες από το περιβάλλον του. Η επαφή του δέρματός του, του σχέσεις με τη μητέρα του ή τα άλλα κοντινά του πρόσωπα.

Η καλή επεξεργασία των απτικών ερεθισμάτων από τον εγκέφαλο, εγγυάται μια ικανοποιητική σχέση και αφήνει να εμφανισθεί ένα συναίσθημα για το σώμα, το οποίο έχει θετική επίδραση στην εξέλιξη της αυτοπεποίθησης και αυτασφάλειας.

Επίσης η οσφρητική και γευστική αντίληψη συσχετίζονται με την απτική αντίληψη και έχουν ιδιαίτερη σημασία για τη διάγνωση και την υποστήριξη των διαταραχών της αισθησιοκινητικής ολοκλήρωσης.

Τέλος το απτικό σύστημα συμμετέχει αποφασιστικά στη διαμόρφωση των κοινωνικών σχέσεων και δια μέσου των απτικών ερεθισμάτων βελτιώνεται η ποιότητα της ζωής του κάθε παιδιού. (Kesper & Hottinger 2002 σελ. 36)

 

2 Κιναισθητική ολοκλήρωση

Κιναισθητική ολοκλήρωση σημαίνει :

1. Αλλαγή της θέσης των αρθρώσεων και αλλαγή του μυϊκού τόνου κατά την κίνηση, την εκτίναξη και το γύρισμα.

2. Αντίληψη του μυϊκού τόνου.

3. Αντίληψη της θέσης στο χώρο και αλλαγή της σταθερότητας του σώματος.

Δια μέσου του κιναισθητικού συστήματος επιτυγχάνεται σημαντικά η αντίληψη των αλλαγών του τόνου των μυών και οι αλλαγές της θέσης των αρθρώσεων αναφορικά με τη θέση του σώματος. Η αυτοματοποίηση των κινήσεων, του ρυθμού και των ακολουθιών της έκφρασης και της γραφής αποτελούν μέρος της κιναισθητικής αντίληψης και έχουν σχέσεις με την ευφυΐα και την απομνημόνευση της κινήσεων.

Κιναισθητική ως εκ τούτου, είναι η ικανότητα του εγκεφάλου να αποτυπώνει (αποθηκεύει) τις κινήσεις των μελών του σώματος δηλ. της στάσης και της κίνησης των μυών και των αρθρώσεων, ιδιαίτερα μέσω της απτικής και ισορροπητικής αντίληψης και αποτελεί τη βασική ικανότητα κατά την περίοδο της αισθησιοκινητικής εξέλιξης του παιδιού, η οποία διευκολύνει τα μέγιστα τη διαδικασία της μάθησης.

(Chr. Kiese – Himmel 1998, σελ.40)

Στην κιναισθητική αντίληψη ανήκει ακόμη και η αποθήκευση των κινητικών εμπειριών και η αυτοματοποίησή τους. Ανεπαρκείς αισθητηριακές πληροφορίες για τους μυς και τις αρθρώσεις δυσκολεύουν τον σχεδιασμό και την αποθήκευση των κινήσεων.

Η αποθήκευση των κιναισθητικών πληροφοριών είναι ιδιαίτερα σημαντική για την επαναλαμβανόμενη γραφική απόδοση (εξωτερίκευση) των συμβόλων. Η γραφή των γραμμάτων και των αριθμών είναι ένα τυπικό παράδειγμα για την αυτοματοποίηση των κινήσεων. Η κιναισθητική ικανότητα προσδιορίζει επίσης και τα μέσα που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν για μια καλύτερη μάθηση ορισμένων εννοιών και την απόκτηση ορισμένων δεξιοτήτων, έτσι ώστε το άτομο να μπορεί να υπολογίζει ποιες δυνάμεις, σε ποια κατεύθυνση πρέπει να διαθέσει.

Εκ των ανωτέρω συμπεραίνεται, ότι απαραίτητο εργαλείο για τη βελτίωση της κιναισθητικής αντίληψης στον τομέα π.χ. της πρώτης γραφής (γραφοκινητικότητας) είναι τα μαύρα μολύβια και όχι οι έγχρωμες μπογιές και οι μαρκαδόροι.

Επίσης παιδιά με κιναισθητικές αντιληπτικές διαταραχές μπορούν, μόνο μετά από πολύ μεγάλη εξάσκηση, να αναπτύξουν την απαιτούμενη ταχύτητα γραφής, καθ’ότι αυτά πρέπει να σκέφτονται διαρκώς πάνω στον κινητικό σχεδιασμό της γραφής των γραμμάτων, εξ αιτίας του γεγονότος, ότι η αυτοματοποιημένη πορεία των κινήσεων του χεριού δεν είναι επαρκώς ολοκληρωμένη. (βλέπε περισσότερα - η χρήση του μολυβιού στη γραφή των γραμμάτων). (Chr. Kiese - Himmel 1998, σελ.65).

Η αντίληψη των αλλαγών της έντασης των μυών έχει μεγάλη σημασία για την χρήση της δύναμης και την κατεύθυνση μιας κίνησης. Αυτό σημαίνει ότι, ένας απροσάρμοστος τόνος ενός μυός, μπορεί να οδηγήσει σε μεγάλες ή μικρές αποτυχίες. 

Επίσης πρέπει να ληφθεί υπόψη, ότι η ένταση των μυών εξαρτάται όχι μόνο από κληρονομικούς παράγοντες, αλλά και από τη συναισθηματική κατάσταση του παιδιού κατά τη διάρκεια μιας δραστηριότητας. Έτσι μπορούν π.χ. η χαρά, ο φόβος, το στρες να αλλάξουν ουσιωδώς τον τόνο και να μειώσουν ως εκ τούτου την ποιότητα της κίνησης.

Η εκμάθηση λοιπόν και η αυτοματοποίηση των κινήσεων είναι για το λόγο αυτό σημαντικά εξαρτημένη από την ατμόσφαιρα στην οποία ένα παιδί μαθαίνει. Αντικείμενα για να ξαναβρεθούν, δρόμοι για να εντοπισθούν, γράμματα για να μπορούν να ξαναγραφούν την επόμενη μέρα, είναι επιδόσεις που προϋποθέτουν μια τέλεια κιναισθητική ευαισθησία.

Η κατανόηση των κατευθύνσεων του σώματος και η εξέλιξη της αντίληψης των μορφών είναι δυνατή μόνο στη βάση μιας καλής κιναισθητικής αντίληψης. Σε αντίθετη περίπτωση παιδιά με κιναισθητικές αντιληπτικές διαταραχές έχουν συχνά και βασικά προβλήματα αντίληψης των μορφών.

Η αντίληψη της θέσης μέσα στο χώρο, χωρίς οπτικό έλεγχο, κάνει δυνατή τη διεκπεραίωση πολύπλοκων ενεργειών. Η οδήγηση π.χ. ενός ποδήλατου και συγχρόνως η παρατήρηση της ενδοχώρας εκατέρωθεν, προϋποθέτει μια καλή κιναισθητική αντίληψη.

Η κιναισθητική αντίληψη συσχετίζεται επίσης και με τα άλλα συστήματα των αντιλήψεων και είναι ιδιαίτερα στενά συνδεδεμένη με την απτική αντίληψη και πολλές φορές συνεργάζονται συγχρόνως.

(Kesper & Hottinger 2002, σελ. 22)

 

3 Ισορροπητική ολοκλήρωση

Στο ισορροπητικό σύστημα αποδίδεται ένας ιδιαίτερος ρόλος, καθ’ότι αφομοιώνει την ανταλλαγή όλων των αισθητηριακών ερεθισμάτων ανάμεσα στον εγκέφαλο και στο σώμα. Για το λόγο αυτό, τα προβλήματα στην ισορροπία έχουν αρνητικές επιδράσεις σε όλες τις άλλες λειτουργίες του ανθρώπινου οργανισμού. Κάθε άνθρωπος έχει την ανάγκη των ισορροπητικών ερεθισμάτων και γι’ αυτό το λόγο το ισορροπητικό σύστημα απαιτεί απαραιτήτως επαρκή ατομικά ερεθίσματα.

Η επιθυμία, ως προς την επάρκεια, είναι οπωσδήποτε ατομική υπόθεση και διαφορετική για τον καθένα οργανισμό. Τα παιδιά συνήθως δείχνουν αυτό το ενδιαφέρον πολύ έντονα. Ως εκ τούτου μη επαρκή ισορροπητικά ερεθίσματα και μειωμένη κινητικότητα, μειώνουν τη λειτουργία του αμυντικού συστήματος του σώματος.

Σημαντικό είναι επίσης το γεγονός, ότι υπάρχει απ΄ευθείας σύνδεση ανάμεσα στο ισορροπητικό σύστημα και στην ακοή. Δια μέσου του ιδίου νεύρου μεταφέρονται πληροφορίες από το έσω αυτί στον Προμήκη μυελό και πολλές φορές υπάρχουν αρνητικά επακόλουθα, όταν ένα παιδί έχει διαταραχές στην ακοή, τότε εμφανίζονται και προβλήματα ισορροπίας. Τα παιδιά αυτά δεν μπορούν τις ενέργειές τους να τις ελέγχουν και να τις κατευθύνουν, σταματούν απότομα και αλλάζουν κατεύθυνση στην πορεία τους.

Παιδιά λοιπόν με διαταραχές στην ακοή, χρειάζονται συνεχώς ατομικά ισορροπητικά ερεθίσματα για να βελτιώσουν την επεξεργασία της υπόλοιπης ακουστικής ικανότητάς τους. (Kesper & Hottinger 2002, σελ.19)

 

Η ισορροπία ως εκ των ανωτέρω:

Είναι συνδεδεμένη με την ακουστική και την οπτική αντίληψη.

Είναι η αντίληψη των αλλαγών της ταχύτητας και της κατεύθυνσης

Σημαίνει ολοκλήρωση της στάσης και του ελέγχου των μυών και των ματιών.

Ένα αβλαβές ισορροπητικό σύστημα δίνει πάντα τη δυνατότητα σταθεροποίησης της ισορροπίας σε κάθε κινητική ταχύτητα και στάση. Η εσωτερική στάση από μια κίνηση ή η απότομη αλλαγή διεύθυνσης ανήκουν στις αποδόσεις της αντίληψης της ισορροπίας.

Συνήθως οι πληροφορίες για τη διατήρηση μιας στάσης, δίνονται από την όραση στο ισορροπητικό σύστημα και το βοηθούν να υπολογίζει σωστά τις αποστάσεις. Αυτό σημαίνει ότι η αδιατάραχτη εξέλιξη της οπτικής αντίληψης και ο συντονισμός ματιού – χεριού είναι πολύ στενά εξαρτημένη από μια αβλαβή λειτουργία του ισορροπητικού συστήματος.

Το ισορροπητικό σύστημα, ως εκ των ανωτέρω, κατέχει ένα μεγάλο μέρος της αφομοίωσης των ερεθισμάτων στον εγκέφαλο και είναι εξ αιτίας της σύνδεσης του με το απτικό και κιναισθητικό σύστημα αποφασιστικής σημασίας, για την εν συνεχεία οργανωμένη λειτουργία του εγκεφάλου.

(Chr.Kiese-Himmel 1998, σελ. 30)

 

α. Διαταραχές της ισορροπητικής αντίληψης

Προβλήματα ισορροπίας υποδεικνύουν σε πρώτη φάση τις διαταραχές στον τομέα της ισορροπίας και έχουν επιδράσεις στην κινητική και κοινωνικοσυναισθηματική συμπεριφορά του παιδιού.

Η ασταθής αυτή κατάσταση έχει και διάφορες επιδράσεις στην οπτική αντίληψη. Τα παιδιά βλέπουν, συγκεχυμένα, θολά, ανακριβείς εικόνες ή διπλές εικόνες. Μια ισορροπία χωρίς εμπιστοσύνη, δυσκολεύει τα παιδιά να ακολουθούν με το βλέμμα τους κινούμενα αντικείμενα, όταν αυτά συνδέονται με την αλλαγή της κατεύθυνσης του σώματός τους.

Ακόμη ο υπολογισμός των αποστάσεων και συγχρόνως το σταμάτημα κατά το πλησίασμα ενός αντικειμένου, γίνεται γι’αυτά τα παιδιά ιδιαίτερα δύσκολος. Η μεταφορά π.χ. ενός ποτηριού με νερό γίνεται με δυσκολία.

Τυπικές διαταραχές σε παιδιά με υπερευαισθησία στην ισορροπία είναι οι εξής:

Το παιδί αγωνίζεται για την ισορροπία του, πολλές φορές μέχρι άκρατο φόβο.

Έχει τάση διαφυγής.

Συχνά εκδηλώνεται με απτική και κιναισθητική υπερευαισθησία.

Τυπικές διαταραχές παιδιών με υποευαισθησία στην ισορροπία.

Τα παιδιά χρειάζονται διαρκώς υποστήριξη στην ισορροπία.

Βρίσκονται συνεχώς σε κίνηση και δεν μπορούν να σταθούν ήσυχα.

Η δύναμη στο σφίξιμο των χεριών είναι ή πολύ δυνατή ή πολύ αδύνατη.

 (ChristianeHimmel 1998, σελ. 40)

 β. Σχέση της ισορροπίας με την ακουστική αντίληψη

Η σχέση της ισορροπίας με την ακουστική αντίληψη ενισχύεται από το γεγονός, ότι το ακουστικό νεύρο και το νεύρο της ισορροπίας είναι το ίδιο νεύρο και ότι αυτό καταλήγει στον Προμήκη μυελό. Τα νεύρα αυτά είναι επίσης και «πολύ καλοί γείτονες και συνομιλούν μεταξύ τους». Η σχέση της ακουστικής και ισορροπητικής αντίληψης έχει σημαντικές επιδράσεις στην εξέλιξη της γλωσσικής ικανότητας εξ αιτίας του γεγονότος, ότι και οι δύο αντιλήψεις δανείζονται το ίδιο νεύρο για να μεταβιβάσουν, στο γλωσσικό κέντρο του εγκεφάλου, τα ακουστικά ερεθίσματα που δέχονται.

Έτσι σε μια κανονική ακοή, όταν υπάρχουν προβλήματα στην ισορροπία, συμβαίνει πολλές φορές να διαταράσσονται οι ακουστικές καταγραφές, γεγονός που αποτελούν και την αιτία καθυστέρησης στην εξέλιξη της ομιλίας. Οι διαταραχές λοιπόν στο ισορροπητικό σύστημα μπορούν να έχουν συνέπειες και στο ακουστικό σύστημα και ως εκ τούτου η εν συνεχεία μεταφορά ακουστικών πληροφοριών (φωνητικών ερεθισμάτων) μπορεί να καθυστερήσει και την εξέλιξη της γλωσσικής ικανότητας.

Οι φθόγγοι στην προκειμένη περίπτωση, δεν μπορούν να συλλαμβάνονται ακουστικά καθαρά, η επανατροφοδότηση γίνεται ασαφής και η έκφραση μπορεί να παραφράζεται και να γίνεται ανεξήγητη. Η ακουστική αντιληπτική ικανότητα είναι κλειστή, ο σχηματισμός μακρών προτάσεων είναι δύσκολος και πολλές φορές αντιδρούν τα παιδιά σαν να έχουν διαταραχές στ’ αφτιά.

Επίσης διαπιστώνεται, ότι οι πυρήνες της ισορροπίας μέσα στον Προμήκη μυελό εμπεριέχουν ακουστικές πληροφορίες, επειδή η ακοή είναι στενά συνδεδεμένη με το ισορροπητικό σύστημα. Τα δυο είδη των ερεθισμάτων συντονίζονται και γι’ αυτό το λόγο μπορεί να παρατηρηθεί στα παιδιά που έχουν διαταραχές στο ισορροπητικό σύστημα συχνά ότι εκδηλώνουν και προβλήματα στη γλωσσική τους εξέλιξη και έκφραση. Στις περιπτώσεις αυτές, δια μέσου μιας επέμβασης στο ισορροπητικό σύστημα μπορεί να παρατηρηθεί μια σημαντική βελτίωση της απόδοσης της ακουστικής αντίληψης. Η βελτιωμένη ολοκλήρωση των ερεθισμάτων μαζί με άλλες αισθητηριακές πληροφορίες κάνουν δυνατή και τη βελτίωση της γλωσσικής ικανότητας.

« Γλώσσα ως εκ τούτου δεν είναι τίποτα άλλο, παρά ένα παράγωγο μιας καλά οργανωμένης διαδικασίας της αισθησιοκινητικής ολοκλήρωσης δηλ. της απτικής, της ακουστικής, της ισορροπητικής και κιναισθητικής αντίληψης». (Kesper & Hottinger 2002, σελ. 121)

Θα μας βρείτε

Διεύθυνση: Χουρμούζη 18, Κ. Τούμπα, Θεσσαλονίκη, 54453, Ελλάδα
Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: info@sxolikiarogi.gr
Κινητό: +30 6974382293
Κινητό: +30 6944394812